ERS 2022: Respiratoir syncytieel virus goed aantoonbaar in speeksel

Gebruik van de keel-neus swab (NPS) om het respiratoir syncytieel virus (RSV) aan te tonen geldt als gouden standaard, maar de Nederlandse pilotstudie FRIENDS laat zien dat speekselmonsters mogelijk een beter alternatief zijn, dat ook veelvuldig herhaald testen mogelijk maakt. Annefleur Langedijk (UMC Utrecht) presenteerde de resultaten op ERS 2022 en gaf aan dat vrijwel alle kinderen onder de twee jaar RSV krijgen, met een hoge ziektelast vooral in landen met lage inkomens; een behandeling ontbreekt, al wordt het monoklonale antilichaam palivizumab soms als profylaxe bij hoogrisicopatiënten gebruikt. De NPS is zeer sensitief maar invasief, onprettig en kostbaar, terwijl een speekseltest niet-invasief, minder belastend, minder kostbaar en al gevalideerd is voor SARS-CoV-2, met sneller beschikbare resultaten.

In de FRIENDS-studie werden gematchte NPS- en speekselmonsters verzameld bij opgenomen kinderen in het UMC Utrecht om RSV en andere luchtweginfecties op te sporen. Op het moment van presenteren waren 40 monsters verzameld; als proof of concept werden de eerste 10 geanalyseerd, waaronder 5 van RSV-positieve kinderen en 5 van kinderen met een ander luchtwegvirus, met de PCR-test SalivaDirect+. RSV, evenals rhinovirus en enterovirus, kon in alle 10 monsters worden vastgesteld, zowel in het keelneusuitstrijkje als in speeksel, met een vergelijkbare virale load, terwijl de NPS als significant belastender werd ervaren dan speekselafname.

Langedijk noemde de resultaten veelbelovend, al is verdere validatie nodig.