Psoriasis

Psoriasis is een chronische, immuungemedieerde inflammatoire huidziekte waarbij de IL-23- en IL-17-as centraal staat. Sinds de komst van de biologicals is het behandeldoel verschoven: waar vroeger een merkbare verbetering volstond, is nu een vrijwel schone huid haalbaar voor een groot deel van de patienten. Dat maakt de vraag wanneer je opschaalt belangrijker dan de vraag of het kan.

Op deze pagina verzamelt MediaMed het actuele nieuws en onderzoek over psoriasis, van topicale en systemische behandeling en de keuze tussen de biologicalklassen tot de screening op artritis psoriatica en de cardiometabole comorbiditeit. Zo blijf je als dermatoloog op de hoogte van de ontwikkelingen en de richtlijnen.

Alle artikelen in Dermatologie

Actuele artikelen over psoriasis

Spondyloartritis: denk eraan bij psoriasis, uveïtis of darmontsteking met rugpijn

Spondyloartritis: denk eraan bij psoriasis, uveïtis of darmontsteking met rugpijn

Reumatologie

2 min. leestijd

Bij patiënten met psoriasis, uveïtis of chronische darmontsteking én langdurige rugpijn schuilt vaker dan gedacht een onherkende spondyloartritis. Spo ...

Lees meer
GWAS-meta-analyse onthult 50 nieuwe genetische loci voor psoriasis

GWAS-meta-analyse onthult 50 nieuwe genetische loci voor psoriasis

Reumatologie

2 min. leestijd

Een grote meta-analyse heeft 50 nieuwe genetische varianten ontdekt die het risico op psoriasis bij mensen van Europese afkomst beïnvloeden. Deze omva ...

Lees meer
Screening op PsA bij psoriasis geeft geen betere uitkomsten

Screening op PsA bij psoriasis geeft geen betere uitkomsten

Reumatologie

1 min. leestijd

Het vroeg opsporen van PsA bij patiënten met psoriasis in de eerstelijnszorg leidt niet tot een verbeterde fysieke functie na 24 maanden. Dat blijkt u ...

Lees meer
Guselkumab herstelt huidbarrière bij psoriasis

Guselkumab herstelt huidbarrière bij psoriasis

Dermatologie

1 min. leestijd

Een behandeling met guselkumab herstelt de huidbarrière bij patiënten met psoriasis, blijkt uit een gerandomiseerde studie van het Nederlandse Next-Ge ...

Lees meer
Hoge drug survival voor IL-17- en IL-23-remmers bij psoriasis

Hoge drug survival voor IL-17- en IL-23-remmers bij psoriasis

Dermatologie

1 min. leestijd

Een review en meta-analyse van het Radboudumc bracht de drug survival van IL-17- en IL-23-remmers bij de behandeling van psoriasis in kaart. Deze remm ...

Lees meer
Versnellen van biomarkers voor ziekte-ernst AD en psoriasis

Versnellen van biomarkers voor ziekte-ernst AD en psoriasis

Dermatologie

1 min. leestijd

Het BIOMAP-consortium stimuleert de ontwikkeling van biomarkers bij ernstige psoriasis en atopische dermatitis. In een review hebben de onderzoekers e ...

Lees meer
Betere kwaliteit van leven bij behandeling psoriasis met apremilast

Betere kwaliteit van leven bij behandeling psoriasis met apremilast

Dermatologie

1 min. leestijd

Een Nederlandse real world-studie onderzocht het effect van apremilast op de ziektegerelateerde kwaliteit van leven bij patiënten met matige tot ernst ...

Lees meer
Minder betaald werk bij psoriasispatiënten die biologicals gebruiken

Minder betaald werk bij psoriasispatiënten die biologicals gebruiken

Huisartsgeneeskunde
Dermatologie

1 min. leestijd

Patiënten met psoriasis die biologicals gebruiken, hebben minder vaak betaald werk, blijkt uit een analyse van gegevens uit het Nederlandse prospectie ...

Lees meer
Aandachtsbias bij psoriasis lijkt beperkt

Aandachtsbias bij psoriasis lijkt beperkt

Dermatologie

1 min. leestijd

Aandachtsbias lijkt slechts beperkt op te treden bij psoriasis, concluderen Nederlandse en Engelse onderzoekers na een viertal experimenten. Dat is op ...

Lees meer
Huid- en nagelafwijkingen bij artritis psoriatica

Huid- en nagelafwijkingen bij artritis psoriatica

Reumatologie
Dermatologie

1 min. leestijd

Bij patiënten met artritis psoriatica (PsA) kunnen huid- en nagelafwijkingen veel impact hebben. Dit geldt zowel voor de reumatische ziekteactiviteit ...

Lees meer
Psoriasis vaak ondergediagnosticeerd bij axiale SpA

Psoriasis vaak ondergediagnosticeerd bij axiale SpA

Huisartsgeneeskunde
Reumatologie
Dermatologie

1 min. leestijd

Vooral milde psoriasis lijkt vaak ondergediagnosticeerd bij patiënten met axiale spondyloartritis, merkten Nederlandse onderzoekers bij het testen van ...

Lees meer
Nieuwe verwijzingstool voor identificeren PsA bij psoriasis

Nieuwe verwijzingstool voor identificeren PsA bij psoriasis

Dermatologie

1 min. leestijd

Nederlandse onderzoekers ontwikkelden een nieuw verwijzingsinstrument dat dermatologen helpt bij het identificeren van psoriasispatiënten met gelijkti ...

Lees meer
JAK-remmers effectief bij psoriasis en PsA, maar veel bijwerkingen

JAK-remmers effectief bij psoriasis en PsA, maar veel bijwerkingen

Reumatologie

1 min. leestijd

Uit een systematische review met meta-analyse van Chinese onderzoekers blijkt dat JAK-remmers een effectieve behandeling vormen voor psoriasis en artr ...

Lees meer
Dosisverlaging biologicals bij psoriasis haalbaar met extra inspanning

Dosisverlaging biologicals bij psoriasis haalbaar met extra inspanning

Dermatologie

1 min. leestijd

Extra personeel, extra tijd, meer voorlichting en een haalbaar protocol zouden ertoe moeten leiden dat meer patienten met psoriasis een lagere dosis b ...

Lees meer
Overwegingen van psoriasispatiënten bij dosisverlaging biologicals

Overwegingen van psoriasispatiënten bij dosisverlaging biologicals

Dermatologie

1 min. leestijd

Het verlagen van de dosering van biologicals bij psoriasis zou kunnen bijdragen aan een efficienter gebruik van deze dure middelen. Onderzoekers van h ...

Lees meer
Bijwerkingen systemische therapie ouderen met psoriasis geruststellend

Bijwerkingen systemische therapie ouderen met psoriasis geruststellend

Dermatologie

2 min. leestijd

Onderzoekers van het Radboudumc concluderen op basis van een real-world-cohortonderzoek dat toenemende leeftijd bij oudere patienten met psoriasis is ...

Lees meer
BioCAPTURE: Biologicals ook goed inzetbaar bij ouderen met psoriasis

BioCAPTURE: Biologicals ook goed inzetbaar bij ouderen met psoriasis

Huisartsgeneeskunde
Dermatologie

2 min. leestijd

Ook bij oudere patienten met psoriasis zijn biologicals veilig en effectief, blijkt uit de Nederlandse BioCAPTURE-registratiestudie. Ouderen stopten n ...

Lees meer
Meer aandacht nodig voor artritis psoriatica bij psoriasis

Meer aandacht nodig voor artritis psoriatica bij psoriasis

Dermatologie

2 min. leestijd

Onderzoekers van de Sint Maartenskliniek in Nijmegen stellen dat de screening op meer subtiele actieve artritis psoriatica (PsA) bij patiënten met pso ...

Lees meer
Real-world data methotrexaat bij kinderen met psoriasis bevestigen effectiviteit

Real-world data methotrexaat bij kinderen met psoriasis bevestigen effectiviteit

Dermatologie

2 min. leestijd

Uit een analyse van gegevens uit het Nijmeegse ChildCAPTURE-register blijkt dat kinderen met psoriasis goed reageren op een behandeling met methotrexa ...

Lees meer
Biologicals verbeteren kwaliteit van leven bij psoriasis

Biologicals verbeteren kwaliteit van leven bij psoriasis

Dermatologie

2 min. leestijd

Biologicals kunnen de dermatologische levenskwaliteitsindex (DLQI) van patiënten met psoriasis aanzienlijk verbeteren. Dat concluderen dermatologen va ...

Lees meer
Ernstigere psoriasis geassocieerd met aanwezigheid PsA

Ernstigere psoriasis geassocieerd met aanwezigheid PsA

Reumatologie
Dermatologie

2 min. leestijd

Een uitgebreidere betrokkenheid van de huid bij psoriasispatiënten is geassocieerd met de aanwezigheid van artritis psoriatica, blijkt uit een systema ...

Lees meer
Verandering leefstijl beïnvloedt kwaliteit van leven bij plaque psoriasis

Verandering leefstijl beïnvloedt kwaliteit van leven bij plaque psoriasis

Huisartsgeneeskunde
Dermatologie

2 min. leestijd

Veranderingen in leefstijl, met name aanpassingen in voeding en stress of ontspanning, zouden veelbelovend kunnen zijn voor de kwaliteit van leven van ...

Lees meer
ACR 2021: Psoriasis kan op ieder moment ontstaan bij vroege axSpA

ACR 2021: Psoriasis kan op ieder moment ontstaan bij vroege axSpA

Reumatologie

1 min. leestijd

Veel patiënten met vroege axiale spondyloartritis (axSpA) hebben ook psoriasis, en gedurende een follow-up van zes jaar kon nieuw ontstane psoriasis b ...

Lees meer
Nog geen goede biomarker voor ontwikkeling PsA bij psoriasis

Nog geen goede biomarker voor ontwikkeling PsA bij psoriasis

Reumatologie

2 min. leestijd

Uit een systematische review van onderzoekers uit de Sint Maartenskliniek lijkt C-X-C motif ligand 10 (CXCL10) een veelbelovende biomarker voor de ont ...

Lees meer

Veelgestelde vragen over psoriasis

Hoeveel van mijn psoriasispatienten krijgen artritis psoriatica?

Ongeveer een op de vijf. Een systematische review en meta-analyse van 266 studies onder 976.408 patienten met psoriasis kwam uit op een gepoolde prevalentie van 19,7 procent, met een betrouwbaarheidsinterval van 18,5 tot 20,9 procent. In Europa lag het percentage hoger, op 22,7 procent, en bij kinderen en adolescenten juist veel lager, op 3,3 procent. Voor de spreekkamer betekent dat: bij elke vijfde volwassene die u voor de huid ziet, spelen of ontstaan gewrichtsklachten.

Wanneer komt iemand in aanmerking voor systemische therapie?

De EuroGuiDerm-richtlijn hanteert matige tot ernstige psoriasis als drempel: een aangedaan lichaamsoppervlak boven de tien procent of een PASI boven de tien, in combinatie met een DLQI boven de tien. Milde psoriasis kan naar die categorie worden opgewaardeerd bij aantasting van zichtbare gebieden, hoofdhuid, genitalia of nagels, of bij therapieresistente plaques. Dat laatste is de reden dat een kleine maar hardnekkige plek op de handen zwaarder kan wegen dan een groot oppervlak op de romp.

Welk behandeldoel spreek ik af, en wanneer schakel ik over?

De laagste horde is een PASI 75-respons aan het eind van de inductiefase; wordt die niet gehaald, dan moet de behandeling worden aangepast. Het gewenste doel ligt hoger: een PASI 90-respons, of een absolute PASI onder de 2, of een DLQI van hooguit 1. Beoordeel snelwerkende middelen na tien tot twaalf weken en langzaam werkende na zestien tot vierentwintig weken.

Waarom hoort de dermatoloog naar de gewrichten te vragen?

Omdat de huid meestal eerst komt en de dermatoloog daardoor de eerste is die iets kan opmerken. Bij een prevalentie van bijna twintig procent is de kans op onherkende gewrichtsontsteking in het spreekuur reeel, en vroege herkenning is bij artritis psoriatica van belang omdat structurele gewrichtsschade onomkeerbaar is. Een korte navraag naar nachtelijke rugpijn, ochtendstijfheid langer dan een half uur, gezwollen vingers of tenen en hielpijn kost weinig tijd.