Astma
Astma is een chronische inflammatoire aandoening van de luchtwegen met wisselende klachten van benauwdheid, piepen, hoesten en een beklemd gevoel op de borst, en een variabele luchtwegobstructie. De diagnose berust op het klachtenpatroon in combinatie met spirometrie, en de behandeling draait om ontstekingsremming met inhalatiecorticosteroïden.
Op deze pagina verzamelt MediaMed het actuele nieuws en onderzoek over astma, van diagnostiek en fenotypering tot de inhalatiebehandeling, de plaats van biologicals bij ernstig astma en de zorg rond therapietrouw en inhalatietechniek. Zo blijf je als zorgprofessional op de hoogte van de ontwikkelingen en de richtlijnen.
Alle artikelen in LonggeneeskundeActuele artikelen over astma
FeNO-gestuurd astmabeleid in de eerste lijn gaf meer exacerbaties, niet minder
3 min. leestijd
Een meetinstrument toevoegen voelt bijna altijd als vooruitgang. Je weet meer, dus je stuurt beter. Op ERS 2026 werd een grote pragmatische gerandomis ...
Alleen semaglutide hangt samen met minder luchtwegexacerbaties
1 min. leestijd
GLP-1-receptoragonisten worden voorgeschreven bij type 2-diabetes en obesitas, twee comorbiditeiten die bij astma en COPD het exacerbatierisico verhog ...
Astma of COPD? De belangrijkste verschillen op een rij
2 min. leestijd
Astma en COPD geven allebei kortademigheid en luchtwegobstructie, maar verschillen wezenlijk in oorzaak, beloop en behandeling. Astma begint vaak op ...
Complexe type 2-inflammatie bij astma eenvoudig uitgelegd
4 min. leestijd
Astma is een veelvoorkomende, heterogene chronische longziekte met een complexe pathofysiologie, waarbij bij de meeste patiënten sprake is van type 2- ...
Review vergelijkt werking biologicals op kleine luchtwegdysfunctie bij astma
1 min. leestijd
Een review die trials met biologicals bij kleine luchtwegbetrokkenheid bij ongecontroleerd astma vergelijkt, laat zien dat mepolizumab, dupilumab en t ...
Oudere astmapatiënten vaker hoge doses ICS, minder specialistische zorg
1 min. leestijd
Oudere patiënten met astma gebruiken vaker hoge doses inhalatiecorticosteroïden (ICS), terwijl zij juist minder vaak door een medisch specialist worde ...
Vroeggeboorte en RSV-infectie zijn risicofactoren voor astma
1 min. leestijd
Een Nederlandse cohortstudie onderzocht risicofactoren voor astma bij adolescenten die te vroeg zijn geboren. Vroeggeboorte kan de gezondheid van de l ...
Antibioticagebruik in eerste levensweek verhoogt risico op astma niet
1 min. leestijd
Een follow-upstudie van het Nederlandse INCA-cohort onderzocht of antibioticabehandeling in de eerste levensweek samenhangt met atopische aandoeningen ...
App Luchtbrug vermindert routine- en spoedzorg bij kinderen met astma
1 min. leestijd
Een multicenter cohortonderzoek in zes Nederlandse ziekenhuizen onderzocht het effect van de digitale app Luchtbrug bij kinderen met astma over de per ...
Anti-oxidatieve leefstijl en dieet verbeteren prognose bij astma
1 min. leestijd
Onderzoek op basis van gegevens uit de NHANES-database onderzocht de relatie tussen een anti-oxidatief dieet, leefstijl en astma. Oxidatieve stress sp ...
‘Biologische remissie’ met biologicals geeft geen superieure uitkomsten
2 min. leestijd
Het doel van behandeling met een biological bij ernstig astma is het remmen van de T2-inflammatoire signaalroutes. Onderzoekers in het Verenigd Konink ...
Biological verbetert ook inflammatie en dysfunctie in de kleine luchtwegen
1 min. leestijd
Analyses van de fase 4 VESTIGE-studie onderzochten of de biological dupilumab tekenen van kleine luchtwegziekte bij astma verbetert. Patienten met ast ...
Obesitas heeft geen direct effect op de respons op biologicals voor astma
2 min. leestijd
Met behulp van gegevens uit het UK Severe Asthma Registry onderzochten onderzoekers of obesitas invloed heeft op de respons op biologicals bij ernstig ...
T2-laag astma bij 1 op de 7 astmapatiënten
2 min. leestijd
Recent Zweeds onderzoek bepaalde welk deel van de algemene volwassen astmapopulatie een type-2 laag (T2-laag) inflammatoir profiel heeft en welke klin ...
Kleine luchtweg dysfunctie is biomarker voor exacerbatierisico bij mild astma
2 min. leestijd
Recent onderzoek onderzocht of dysfunctie van de kleine luchtwegen (small airway dysfunction, SAD) een onafhankelijke voorspeller is van het exacerbat ...
BMI is bij astma een aanpasbare factor van FEV1-achteruitgang met de jaren
2 min. leestijd
Recent onderzoek identificeerde voorspellende factoren van versneld longfunctieverlies (achteruitgang van FEV1) bij astma. De normale fysiologische af ...
GLP-1-receptoragonist voor diabetes verlaagt risico op exacerbaties
2 min. leestijd
Recent onderzoek bevestigt het vermoeden dat GLP-1-receptoragonisten (GLP-1RA), gegeven voor type 2-diabetes (T2D), beschermende effecten op de longen ...
Uitgeademde VOCs nieuwe biomarkers voor vroegdetectie van astma, COPD en PRISm
1 min. leestijd
Onderzoek laat zien dat de uitademing van vluchtige organische stoffen (volatile organic compounds, VOCs) kan dienen als biomarker voor de vroegdetect ...
Voorspellen van exacerbaties via thuismetingen met sensortechnologie
1 min. leestijd
Nachtelijk gebruik van microfoontjes en sensoren blijkt een haalbare methode om bij mensen met astma exacerbaties te voorspellen. Door de data uit te ...
Real world onderzoek toont frequente matige exacerbaties bij astma
2 min. leestijd
De real-world Salford Lung Study laat zien dat 86,6% van de mensen met astma in een jaar tijd minimaal één matig ernstige exacerbatie ervaart. Deze ze ...
Bloedplaatjes/HDL-C ratio geassocieerd met hogere mate bloedeosinofielen
1 min. leestijd
Recent onderzoek met het NHANES-cohort laat zien dat astmapatienten met een hogere bloedplaatjes/HDL-C-ratio een verhoogde kans hebben op een verhoogd ...
Mepolizumab toont goede effectiviteit en veiligheid bij ouderen
1 min. leestijd
Post-hocanalyses van de REDES-studie laten zien dat mepolizumab bij patienten met ernstig astma van 65 jaar of ouder effectief en veilig is. De uitkom ...
Snelle FEV1-afname geassocieerd met stijging eosinofielen en IL-8
1 min. leestijd
Een snelle afname van de FEV1 bij astma lijkt samen te hangen met een latere ontstaansleeftijd, een stijging van de bloedeosinofielen over tijd en een ...
Astma en bronchiëctasie: Een genetisch verankerde causale relatie
1 min. leestijd
Er bestaat een causale genetische relatie tussen astma en bronchiëctasie, die deels wordt gemedieerd door ontstekingsfactoren zoals sinusitis, neuspol ...
Veelgestelde vragen over astma
Hoe stel ik de diagnose astma?
De diagnose berust op een passend klachtenpatroon in combinatie met aangetoonde variabele luchtwegobstructie. Bij spirometrie is een toename van de FEV1 na bronchusverwijding met minimaal 12 procent, of bij een kleiner longvolume met minimaal 200 milliliter, bewijzend. Is de FEV1/FVC-ratio onder 0,7, herhaal de meting dan na een bronchusverwijder. Anamnese naar wisselende klachten, uitlokkende prikkels en atopie en het lichamelijk onderzoek ondersteunen de diagnose; FeNO en piekstroomvariabiliteit kunnen aanvullend helpen.
Wat is de plaats van inhalatiecorticosteroïden in de behandeling?
Inhalatiecorticosteroïden zijn de hoeksteen van de onderhoudsbehandeling. De NHG-Standaard adviseert bij aanhoudende klachten een laag tot middelhoog gedoseerd inhalatiecorticosteroïd, bijvoorbeeld budesonide 200 tot 800 microgram per dag, en bij onvoldoende controle een combinatie met een langwerkende bèta-2-agonist. GINA adviseert een combinatie van inhalatiecorticosteroïd en formoterol ook als zo-nodig-medicatie in plaats van een kortwerkende luchtwegverwijder alleen, omdat dat het aantal exacerbaties verlaagt. Een kortwerkende luchtwegverwijder als enige onderhoud wordt afgeraden.
Hoe beoordeel ik of het astma onder controle is?
Aan de hand van de behandeldoelen: overdag klachten hoogstens tweemaal per week, geen nachtelijke klachten, gebruik van de kortwerkende luchtwegverwijder hoogstens tweemaal per week, geen beperkingen in dagelijkse activiteiten, een vrijwel normale longfunctie, en minder dan één exacerbatie per jaar. Een korte gevalideerde vragenlijst kan helpen dit gestructureerd en herhaalbaar te meten.
Wanneer verwijs ik naar de longarts?
Bij diagnostische twijfel of verdenking op astma-COPD-overlap, bij onvoldoende controle ondanks stap 3 met ongeveer 800 microgram beclometason-equivalent gedurende drie maanden, bij drie of meer exacerbaties per jaar die orale corticosteroïden vergen, bij verdenking op beroepsastma, en bij aanhoudende ernstige beperkingen ondanks optimale behandeling en gecontroleerde inhalatietechniek en therapietrouw.