Hoe micro-organismen de kans op astma kunnen verkleinen

In de tweede helft van de 20e eeuw is in Nederland en veel andere westerse landen de prevalentie van astma bij jonge kinderen fors toegenomen, waarbij veranderde leefomstandigheden hoogstwaarschijnlijk een belangrijke rol spelen. Volgens de hygiënehypothese leidt de daarmee gepaard gaande verminderde blootstelling aan diverse micro-organismen in de eerste jaren van het leven tot een verstoorde rijping van het immuunsysteem. Dat mondt volgens deze hypothese uit in een verhoogde gevoeligheid voor het ontwikkelen van astma en andere allergische aandoeningen.

De zogenoemde old friends-hypothese verfijnt dit idee door te stellen dat vooral sprake is van een verminderde blootstelling aan 'oude vrienden': micro-organismen waarmee de mens al duizenden jaren lang in symbiose leeft, de commensalen. Voortbordurend op dit idee wordt momenteel onderzocht hoe het ontstaan van astma en andere allergische aandoeningen kan worden voorkomen via een gerichte blootstelling aan commensalen vroeg in het leven. Het artikel gaat in op hoe de prevalentie van astma in de afgelopen decennia is veranderd, welke immunologische processen daarbij waarschijnlijk een grote rol spelen en hoe op grond van deze kennis de kans op het ontstaan van astma en andere allergische aandoeningen kan worden verminderd.