ATS 2020: Dagelijks doxycycline: geen reductie van exacerbatiefrequentie

Een Britse gerandomiseerde gecontroleerde trial onderzocht het effect van een jaar lang dagelijks doxycycline bij patiënten met matig tot ernstig COPD. Azitromycine is bewezen effectief in het verlagen van de exacerbatiefrequentie bij COPD-patiënten, maar er wordt gezocht naar alternatieven voor gevallen waarin azitromycine gecontra-indiceerd is; doxycycline wordt in de Britse praktijk al regelmatig voorgeschreven als onderhoudsantibioticum. In de studie werden 222 COPD-patiënten geïncludeerd, in GOLD-stadia 2 (55 procent), 3 (37 procent) en 4 (18 procent), met een gemiddelde FEV1 van 1,35 liter.

In totaal ontvingen 110 patiënten een jaar lang dagelijks 100 mg doxycycline en 112 patiënten een placebo. Doxycycline reduceerde de op symptomen gebaseerde exacerbatiefrequentie niet, met een relatief risico van 0,89 (95% BI 0,72-1,10; p=0,29), en het behandeleffect werd niet beïnvloed door eerdere exacerbatiefrequentie, leeftijd, geslacht of rookgedrag. Wel had de baseline eosinofielenwaarde invloed op het effect: bij 162 patiënten met een waarde onder 300 cellen/ml verlaagde doxycycline de exacerbatiefrequentie significant (RR 0,70; 95% BI 0,53-0,92; p=0,011), terwijl bij 58 patiënten met een waarde van 300 cellen/ml of hoger juist een verhoogde exacerbatiefrequentie werd gezien (RR 1,75; 95% BI 1,04-2,97; p=0,036).

De onderzoekers concluderen dat dagelijks doxycycline niet zinvol is om de exacerbatiefrequentie bij matig-ernstig COPD te verlagen in het algemeen, maar dat de rol ervan bij patiënten met een eosinofielenwaarde onder 300 cellen/ml verder onderzoek verdient.