Obesitas en astma op kinderleeftijd: wat is kip en wat is ei?

Een redactioneel artikel in de Blue Journal bespreekt het verband tussen obesitas en astma op de kinderleeftijd, naar aanleiding van onder meer een prospectieve observationele studie van Kunoe en collega's die een mogelijk verband laat zien tussen het gebruik van inhalatiecorticosteroïden (ICS) in de vroege jeugd en een verhoogd BMI. Verschillende epidemiologische studies toonden al een relatie aan tussen obesitas en astma, waarbij obesitas als belangrijke risicofactor voor astma bij kinderen wordt gezien. Onduidelijk is echter wat eerst komt: predisponeert obesitas voor astma, of ontwikkelen kinderen obesitas door astma of de behandeling ervan?

Permaul en Phipatanakul noemen dit een klassiek kip-eiverhaal. Obesitas-gerelateerde systemische inflammatie met circulerende oxidanten lijkt de luchtweginflammatie te verklaren, waarbij systemische IL-6 een potentiële biomarker is voor vroege metabole dysfunctie. Andersom lijkt astma tot een hoger BMI te leiden.

Kunoe en collega's toonden aan dat ICS-gebruik in de vroege jeugd (0 tot 6 jaar) geassocieerd is met een toegenomen BMI op zesjarige leeftijd en een vroegere adipositas-rebound. Eerdere onderzoeken richtten zich vooral op effecten op de lineaire groei en niet op de BMI-groei. In de studie werd gecorrigeerd voor een BMI-polygenische risicoscore op basis van ruim 900.000 SNP's, wat de associatie tussen ICS en BMI niet beïnvloedde.

Permaul en Phipatanakul pleiten voor extra zorgvuldigheid bij het voorschrijven van ICS aan kinderen, zeker bij matig tot ernstig astma en een al verhoogd BMI, en achten verder onderzoek naar de langetermijneffecten gerechtvaardigd.