Methotrexaat vermindert immuunrespons op COVID-19-mRNA-vaccin

Patiënten met immuungemedieerde inflammatoire aandoeningen die methotrexaat gebruiken, hebben een verminderde immuunrespons op COVID-19-mRNA-vaccins. Dat blijkt uit twee onafhankelijke onderzoekscohorten. Tot nu toe was onduidelijk of patiënten met immuungemedieerde inflammatoire aandoeningen (IMID's) die conventionele of biological DMARD's gebruiken, een verminderde respons op vaccins tegen SARS-CoV-2 hebben.

Onderzoekers uit de Verenigde Staten en Duitsland analyseerden mononucleaire cellen uit perifeer bloed en het serum van patiënten met IMID's op SARS-CoV-2-spike-specifieke antistoftiters na vaccinatie met het BNT162b2-vaccin, en vergeleken deze met gezonde controles. Het Amerikaanse cohort omvatte 51 patiënten die werden behandeld met methotrexaat, biologicals gericht tegen cytokinen of beide, en 26 controles. Het Duitse validatiecohort bestond uit 31 patiënten onder behandeling met methotrexaat of een TNF-remmer en 182 controles.

In het Amerikaanse cohort had 96,1% van de gezonde controles een adequate humorale immuunrespons, tegenover 92,3% van de IMID-patiënten zonder methotrexaat en slechts 72,0% van de patiënten met methotrexaat. In het Duitse cohort was het beeld vergelijkbaar. Gecombineerd hadden 98,1% van de controles en 91,9% van de IMID-patiënten zonder methotrexaat een adequate respons, tegenover 62,2% van de patiënten met methotrexaat.

Bovendien induceerde de vaccinatie bij patiënten met methotrexaat geen geactiveerde CD8-positieve T-celrespons, in tegenstelling tot de controles en patiënten zonder methotrexaat. De onderzoekers concluderen dat methotrexaat van invloed lijkt op de humorale en cellulaire immuunrespons, en dat verder onderzoek nodig is naar extra toedieningen, dosisaanpassingen of het tijdelijk staken van methotrexaat.