Oncologen brengen complementaire geneeskunde amper ter sprake

Kankerpatienten zijn in de spreekkamer nog altijd de belangrijkste initiatiefnemers van het praten over complementaire geneeskunde. Dat concluderen onderzoekers van kennisorganisatie Nivel in samenwerking met het Radboudumc en het LUMC. Bijna de helft van alle patienten met kanker gebruikt complementaire geneeskunde, met name in gevorderde ziektestadia.

Deze vorm van geneeskunde omvat niet alleen interventies buiten de conventionele zorg, maar ook lichaamstherapieen en natuurlijke producten. Sommige kunnen een negatief effect hebben op de effectiviteit van een antikankerbehandeling, zoals antioxidantsupplementen bij chemotherapie, terwijl andere veilig en effectief zijn gebleken, zoals acupunctuur bij pijn en perifere neuropathie of meditatie en yoga om angst te verminderen. Ondanks het belang van het bespreken van complementaire geneeskunde zijn er weinig studies naar gesprekken hierover tussen clinici en patienten.

Om deze te analyseren werden 80 consulten tussen clinici en patienten met vergevorderde kanker in zes Nederlandse ziekenhuizen geregistreerd. Bij 35 van de 80 consulten (44%) kwam minstens een vorm van complementaire geneeskunde ter sprake, in totaal 73 keer. In de meeste gevallen nam de patient het initiatief om het onderwerp te bespreken.

Clinici gingen vaak niet dieper op het onderwerp in; de auteurs spreken van minimale informatie-uitwisseling. Ook relevante aspecten als veiligheid en effectiviteit werden nauwelijks besproken. Zowel patienten als clinici vertoonden een overwegend neutrale tot positieve houding tegenover complementaire geneeskunde.

Als het bespreken van de interesse in of het gebruik van complementaire geneeskunde routine zou zijn, zou dit volgens de auteurs patienten ontlasten, de potentiele risico's van het gebruik ervan verminderen en de toegang tot evidence-based vormen van complementaire geneeskunde vergroten.