Vroeg effect van HPV-vaccinatie zichtbaar bij jonge vrouwen in Nederland

Bij jonge vrouwen bij wie een baarmoederhalsmonster is afgenomen voor deelname aan het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker is al een effect van HPV-vaccinatie zichtbaar. Dat blijkt na koppeling van de landelijke registers PALGA en Praeventis. In Nederland is de incidentie van baarmoederhalskanker de laatste jaren gestegen tot 9,9 per 100.000 vrouwen in 2019; vaccinatie tegen het humaan papillomavirus (HPV) moet daar verandering in brengen.

De eerste cohorten die in aanmerking komen voor HPV-vaccinatie nemen in 2023 deel aan het bevolkingsonderzoek, maar bij een aanzienlijk aantal jonge vrouwen is al eerder een baarmoederhalsmonster afgenomen. Om de vroege effecten van vaccinatie op de detectie van cytologische afwijkingen te onderzoeken, koppelden onderzoekers van PALGA, RIVM, Erasmus MC en Amsterdam UMC gegevens van 42.171 baarmoederhalsmonsters uit de Landelijke Databank Pathologie aan de vaccinatiestatus uit het Rijksvaccinatieregister. Zij vergeleken het optreden van laaggradige en hooggradige squameuze intra-epitheliale laesies of erger (LSIL en HSIL+) en hoogrisico-HPV-positieve tests in het eerste monster tussen gevaccineerde en niet-gevaccineerde vrouwen.

Bij volledig gevaccineerde vrouwen werden significant minder laesies aangetroffen dan bij niet-gevaccineerde vrouwen (hrHPV: OR 0,70; LSIL: OR 0,70; HSIL+: OR 0,39). De onderzoekers concluderen dat er een significant vroeg effect van HPV-vaccinatie zichtbaar is bij jonge vrouwen in Nederland.