Slechtere overleving nodulair melanoom door neiging tot metastasering

Immuuncheckpointremmers zijn bij gevorderd nodulair melanoom even effectief als bij oppervlakkig verspreidend melanoom, blijkt uit Nederlands onderzoek. De slechtere overleving van nodulair melanoom wordt voornamelijk veroorzaakt door de grotere neiging tot metastasering. De twee belangrijkste histologische subtypen van melanoom zijn oppervlakkig verspreidend melanoom, dat 70% van de gevallen beslaat, en nodulair melanoom, dat verantwoordelijk is voor ongeveer 20% van de gevallen.

Nodulair melanoom wordt geassocieerd met een hoger locoregionaal en recidiefpercentage op afstand vergeleken met oppervlakkig verspreidend melanoom. In het afgelopen decennium hebben immuuncheckpointremmers en targeted therapie het behandelingslandschap van gemetastaseerd melanoom sterk veranderd. Toch was tot op heden onduidelijk hoe werkzaam deze systemische behandelingen zijn bij nodulair melanoom vergeleken met oppervlakkig verspreidend melanoom.

De onderzoekers includeerden uit een prospectief melanoomregister patiënten met gevorderd stadium IIIc en stadium IV nodulair melanoom (1.086 patiënten) en oppervlakkig verspreidend melanoom (2.246 patiënten) die in de eerste lijn waren behandeld met anti-CTLA-4 en/of anti-PD-1, of BRAF/MEK-remmers. De primaire uitkomstmaten waren metastasevrije overleving op afstand en totale overleving. De metastasevrije overleving op afstand was significant korter voor patiënten met gevorderd nodulair melanoom (1,9 jaar) dan voor patiënten met oppervlakkig verspreidend melanoom (3,1 jaar).

De totale overleving, berekend vanaf de diagnose van de primaire tumor, was 5,9 jaar voor patiënten met nodulair melanoom en 8,0 jaar voor patiënten met oppervlakkig verspreidend melanoom. Er werd geen verschil in werkzaamheid van de systemische behandelingen tussen beide groepen gezien. De onderzoekers vermoeden daarom dat de slechtere overleving vooral wordt veroorzaakt door de grotere kans op metastasen, wat gevolgen kan hebben voor de follow-up en de keuze voor (neo)adjuvante therapie.